Dyslexie
Wat is dyslexie?
Dyslexie is sinds 1996 erkend als een officiële handicap. Het is echter een onzichtbare handicap. Als uw kind opvallende moeite heeft met lezen en/of spellen, kan er sprake zijn van dyslexie.
De definitie van dyslexie
Dyslexie is een stoornis die gekenmerkt wordt door een hardnekkig probleem met het aanleren en het accuraat en/of vlot toepassen van het lezen en/of spellen op woordniveau.
Bij dyslexie is de informatieverwerking van klanken en letters verstoord. Dit kan leiden tot:
- Een algehele traagheid bij het lezen
- Hardnekkige problemen met spelling
- Moeite met begrijpend lezen.
Mevrouw Tulner (schrijver van het boek ‘Overwin dyslexie!’ ) gaat niet uit van dyslexie als handicap, maar benadert het als een andere manier van denken. Kinderen hebben moeite met taal, maar hebben soms op andere gebieden juist weer talenten. Deze andere manier van denken sluit vaak minder goed aan op het (talige) onderwijs dat op school gegeven wordt. In zulke gevallen kan extra begeleiding nodig zijn, op school, door een remedial teacher, soms bij een gespecialiseerde orthopedagoog of psycholoog, maar ook thuis door extra hulp van de ouders.
’t Tussenstation werkt onder andere met het handboek ‘Overwin dyslexie’ van A.M. Tulner- Hepkema, waarmee kinderen met lees- en spellingproblemen op een effectieve manier ondersteund worden.
Aanwijzingen voor dyslexie kunnen zijn:
- In de onderbouw kan een kind moeite hebben om eenvoudige woordjes direct te leren lezen; een kind leest erg traag en blijft woorden spellen of een kind heeft wel voldoende leestempo, maar leest veel woorden ‘radend’ of verkeerd.
- In de middenbouw kan een kind veel moeite hebben om spellingsregels onder de knie te krijgen en deze regels goed toe te passen; een kind schrijft woorden op zoals ze klinken en gaat schrijfwerk het liefst uit de weg; het leestempo is vaak laag en het lezen op niveau ontwikkelt ook traag.
- In de bovenbouw kan een kind veel problemen krijgen met begrijpend lezen of met grammatica; verder kan een kind moeite krijgen met het onthouden van losse feiten zoals jaargetallen of het onthouden van plaatsnamen; de spelling is vaak zwak en het leestempo erg laag; verder kan een kind moeite hebben om het niveaulezen af te ronden.
- In het voortgezet onderwijs krijgt een leerling te maken met vreemde talen en kost het maken van huiswerk veel tijd, omdat een leerling teksten traag leest en niet in één keer de inhoud goed tot zich kan nemen.
Moeilijkheden met gesproken taal
- Laat met praten begonnen.
- Moeilijkheden met de uitspraak van woorden
- Moeilijkheden met de verwerven van de woordenschat en het spraakgebruik is niet passend bij de leeftijd.
- Moeite met het volgen van richting
- Begrippen als voor / achter, links / rechts enz. worden door elkaar gehaald.
- Het aanleren van het alfabet, kinderrijmpjes en liedjes gaat moeizaam of zelfs niet.
- Moeite met het onthouden van namen.
Moeilijkheden met lezen
Moeite met het leren lezen. - Moeite met het onthouden van de klank van letters.
- Draait letters, of de volgorde van letters om tijdens het lezen.
- Kleine woordjes fout of slaat deze over.
- Hakkelt bij het lezen van langere woorden.
Moeilijkheden met geschreven teksten
- Moeite met het op schrijven van ideeën.
- Onzeker over links- of rechtshandigheid.
- Slecht en/of traag handschrift.
- Rommelig en ongeorganiseerd schoolwerk.
- Moeite met overschrijven.
- Veel spellingfouten.
- Tijdens overhoringen of toetsen weinig fouten maar in het dagelijks werk veel spellingfouten.
- Moeite met het zelf corrigeren van teksten.
Moeilijkheden met rekenen
- Soms worden getallen omgedraaid.
- Moeite met het onthouden van reken regels.
- Moeite met het overschrijven van rekensommen.
- Moeite met het begrijpen van verhaal sommen.
- Het automatiseren van de tafels gaat erg moeizaam.
- Moeite met klok kijken en soms weinig begrip van tijd.
Dyslexie is onafhankelijk van intelligentie
De prestaties van kinderen zijn, ondanks inzet en ijver, niet in overeenstemming met hun vaak goede verstandelijke capaciteiten, met alle gevolgen van dien in de persoonlijke, gezins- en maatschappelijke sfeer. Ook wanneer kinderen extra hulp krijgen, blijven kinderen moeite hebben met het leren lezen en spellen. Dyslexie is onafhankelijk van intelligentie en komt voor bij normale en zelfs hoge intelligentie.
Degene die dyslexie hebben kunnen tot een aanvaardbaar niveau van geletterdheid komen, waarmee zij zich staande kunnen houden in deze maatschappij. Dit kan door goed te kijken naar:
- Wat motiveert de leerling?
- Wat zijn de sterke kanten van de leerling?
- Welk niveau van geletterdheid heeft iemand nodig?
- Werkt hij of zij graag met computer?
Door goede begeleiding zullen ze later gewoon een baan vinden, die aansluit op hun talenten.
