Schrijven
Op school wordt veel tijd en aandacht besteed aan het schrijven. Meestal is extra remediëring niet nodig. Mocht u ondanks het schrijfonderwijs zorgen hebben over ‘het schrijven/ schrift’ van uw kind of is er mogelijk sprake van dysgrafie of emotionele stoornissen, neem dan vrijblijvend contact op met
’t Tussenstation.
Schrijven algemeen
In de wet op het basisonderwijs wordt het schrijven ondergebracht bij het vormingsgebied taal. Bij schrijven kunnen we denken aan het aanleren van de technische vaardigheden van schrijven. We kunnen bij schrijven ook denken aan het communiceren met anderen en het uiting geven van gedachten, gevoelens e.d. door middel van grafische tekens. En we hebben schrijven nodig als ondersteuning bij verschillende vakken.
Een belangrijk onderscheid kan gemaakt worden tussen het schrijfproduct, datgene wat op papier geschreven staat en het schrijfproces, datgene wat aan de schrijfbeweging vooraf gaat en wat er tijdens het schrijven plaats vindt.
Domeinen en kerndoelen
Het onderwijs in het schrijven is erop gericht dat leerlingen- alle handelingen voor het schrijven op een ontspannen manier kunnen toepassen;
- in staat zijn zelfstandig en zonder methode-voorbeeld de schrijfletters, hoofdletters en cijfers uit hun hoofd op te schrijven;
- gedurende een poosje in vlot tempo kunnen schrijven, ook bij andere vakken;
- met verschillende pennen voor anderen leesbaar kunnen schrijven
- zelfstandig in staat zijn handschrift te beoordelen op kwaliteit.
- motorisch-technische schrijfvaardigheid
- grafische vormgeving
- versnelling schrijftempo
Verschillende fases
Tijdens het proces van het leren schrijven doorlopen de kinderen verschillende fases.
- Ontwikkeling van de motoriek (jaargroep 1/2)
- Voorbereidend schrijven (jaargroep 3)
- Aanvankelijk schrijven (jaargroepen 3 en 4)
- Voortgezet schrijven (jaargroep 5 en 6)
- Creatief en expressief voortgezet schrijven (jaargroep 7 en 8)
'De leerlingen kunnen een duidelijk leesbaar, vlot geschreven en goed verbonden hellend handschrift schrijven'
Na 8 leerjaren mag het geschrevene gezien worden als een typisch persoonlijke grafische neerslag in conventionele tekens, als een uitdrukking van het innerlijke schrijfproces.
Schrijfproblemen
Stoornissen die veel voorkomen in het schrift van kinderen zijn onder te verdelen in afwijkingen in de regelmatigheid, de vormbeheersing en de trajectbeheersing.
Regelmatigheid:
- Onregelmatige ruimten tussen de woorden
- Een onregelmatige schrijfrichting
- Onregelmatige grootte van de letters
- Een variërende dikte van letters in een geschreven tekst
- Onregelmatige ruimten tussen de letters in een woord onderling
Vormbeheersing:
- Letters met dichte lussen en ogen
- Te weinig verschil tussen de rompletters en de stokletters
- Een te wijd of te smal geschreven schrift
- Hoekige letters
De trajectbeheersing:
- Lassen in de woorden (de pen wordt na bijna elke letter opgelicht)
- Letters op een verkeerde manier verbonden
Op school wordt veel tijd en aandacht besteed aan het schrijven. Meestal is extra remediëring niet nodig. Mocht u ondanks het schrijfonderwijs zorgen hebben over ‘het schrijven/ schrift’ van uw kind of is er mogelijk sprake van dysgrafie of emotionele stoornissen ,neem dan vrijblijvend contact op met ’t Tussenstation.
Dysgrafie
Dysgrafie is een stoornis in het vermogen om te schrijven, zonder dat sprake is van intellectuele stoornissen.Er is sprake van dysgrafisch schrift als het schrift nauwelijks of niet leesbaar is en/of in een langzaam tempo geschreven wordt.
Kenmerken van dysgrafisch schrift worden in drie categorieën ondergebracht:
-Slechte organisatie van de ongelinieerde bladzijde
-Onhandigheid
-Fouten in lettervorm en letterverhoudingen
Dysgrafisch schrift wordt veroorzaakt door dieper gelegen stoornissen. Als onderliggende factoren kunnen genoemd worden: organische aandoeningen, achterstand in de motorische ontwikkeling, emotionele stoornissen, tekorten aan intellectuele begaafdheid en fouten in het schrijfonderwijs in situaties met onvoldoende discipline in de groep.
’t Tussenstation kan uw kind op dit gebied het volgende bieden:
- Spierontspanningsoefeningen in spelvorm
- Oefeningen die de grove en fijnmotorische vaardigheden bevorderen
- Oefeningen voor bevordering van de ruimtelijke oriëntatie en het kritisch vermogen (vormbewustzijn van figuren en letters, figuur-achtergrond en objectpositie met accenten op de richting)
- Oefeningen voor de oog-handcoördinatie
- Typisch grafische technieken (motorische oefeningen, schrijfpatronen en schrijfletteroefeningen)
Emotionele stoornissen
Slechte schrijfprestaties kunnen een symptoom zijn van dieper liggende oorzaken. Veel schrijfproblemen zijn het gevolg van verschillende gedragsaspecten, zoals hyperactief en ongeconcentreerd gedrag, ongemotiveerdheid, teruggetrokkenheid, faalangst of negatief gedrag.’t Tussenstation kan uw kind of de school richtlijnen geven voor hulpverlening.
